SIĘGAJĄC DO KORZENI 2019

Biada temu, kto nie ma ojczyzny, bowiem jest jak drzewo bez korzeni

– to motto inicjatywy Fundacji Rzeszowskiej „Sięgając do korzeni 2019”, która polegała na przygotowaniu i realizacji szeregu działań artystycznych i kulturalnych w ramach międzynarodowego festiwalu „Wschód Kultury – Europejski Stadion Kultury 2019” oraz w ramach międzynarodowego projektu „HEIMAT / Nieoczywista Ojczyzna”. Jej głównym celem było przyjrzenie się, jakie formy przybiera przywiązanie do małej ojczyzny zarówno jednostek jak i całych społeczeństw w czasach szybkich zmian, migracji, nomadyzmu i kosmopolityzmu oraz wzmocnienie poczucia tożsamości regionalnej mieszkańców Rzeszowa i okolic poprzez pobudzenie ich wyobraźni i zmysłu słuchu, jak również podjęcie partnerstw międzynarodowych służących zwiększaniu świadomości dziedzictwa kulturowego i przyrodniczego.

Finałowe wydarzenia inicjatywy odbyły się w dniach 21-23 czerwca 2019 r. w Rzeszowie, podczas festiwalu „Wschód Kultury – Europejski Stadion Kultury 2019”. Program inicjatywy objął 9 działań w tym takie wydarzenia jak: PORTALE | Ekspozycja plenerowa Grupy Twórczej Art Lander, PORTALE | Event LandArt Pawła Chlebka, PORTALE | spotkanie autorskie z Pawłem Chlebkiem i Grupą Twórczą ArtLander, Mapping na drzewie, UCHO – Dźwiękowy Wehikuł | Spotkanie autorskie z twórcami, Ukraїner – pokaz filmów poprzedzony spotkaniem z ukraińskimi twórcami w klubie festiwalowym, UCHO – Dźwiękowy Wehikuł w Podziemnej Trasie Turystycznej w Rzeszowie, TYPOMURAL | IvanX przy ul. H. J. Kreczmera oraz Sonda uliczna wśród rzeszowskich przechodniów w wykonaniu Stowarzyszenia Form Różnych. Ze wszystkich atrakcji skorzystało blisko 4 400 uczestników festiwalu i mieszkańców Rzeszowa.

Czas realizacji: 1 kwietnia – 30 sierpnia 2019

Miejsce realizacji: Rzeszów

Organizatorzy: Fundacja Rzeszowska, Estrada Rzeszowska, Goethe-Institut w Krakowie

Koordynator: Ilona Dusza Kowalska

Finansowanie: Inicjatywa „Sięgając do korzeni 2019” jest realizowana przez Fundację Rzeszowską i finansowana przez Estradę Rzeszowską ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Narodowego Centrum Kultury oraz Miasta Rzeszów w ramach międzynarodowego festiwalu „Wschód Kultury – Europejski Stadion Kultury 2019” oraz finansowana przez Goethe-Institut w Krakowie w ramach międzynarodowego projektu „HEIMAT / Nieoczywista Ojczyzna”.

WSCHÓD KULTURY ESK 2019 – RELACJA

PROGRAM WYDARZEŃ W PROJEKCIE

PORTALE | Ekspozycja plenerowa Grupy Twórczej Art Lander
okolice klubu festiwalowego | Park Kultury i Wypoczynku „Bulwary”
21-23.06.2019

Ekspozycja plenerowa Grupy Twórczej Art Lander to przestrzenna, artystyczna wypowiedź skoncentrowana wokół motywu „portalu” pojmowanego jako przejście/powrót do domu oraz łącznik świata fizycznego i astralnego. Ojczyznę tu stanowi świadomość w człowieku, tożsamość jaką nosi w sobie, wewnętrzny ognik. Te inspiracje służą działalności artystycznej Grupy Twórczej ArtLander (Joanna Bród, Bartłomiej Gancarczyk, Kuba Kowalski), której obszarem działania (tłem, kontekstem czy tworzywem) jest przestrzeń ziemi, obszar środowiska naturalnego oraz fotografia.

ArtLander tworzy na Podkarpaciu instalacje artystyczne przekształcając fragment pejzażu. Przy wykorzystaniu farb UV eksponuje w nim jednocześnie dzikość, geometrię, harmonię i chaos, tworząc portale widziane tylko w świetle UV i udokumentowane fotografią. W ramach działania powstało 5 instalacji artystycznych pn. „Portale” w naturalnej przestrzeni, co zostało uwiecznione przez ArtLander na artystycznych fotografiach. Następnie w dniach 21-23.06.2019 r. reprodukcje instalacji zostały odtworzone i zaprezentowane w formie ekspozycji przestrzennej w Parku Kultury i Wypoczynku „Bulwary” w Rzeszowie, gdzie stworzyły unikalną galerię plenerową w okolicy klubu festiwalowego ESK. Po zmroku instalacje były podświetlane oświetleniem UV, dzięki czemu zyskiwały „nocne życie” przekłuwając wzrok uczestników festiwalu ESK 2019. Zdjęcia artystyczne wraz z opisem konceptu artystycznego zaprezentowano poprzez 5-skrzydłowy, plenerowy system wystawienniczy ustawiony obok instalacji. W trakcie festiwalu odnotowano akty wandalizmu, w wyniku których zniszczono 2-krotnie instalację pn. „Okta” oraz instalację pn. „Prosty trójkąt”. Wszystkie instalacje zdemontowano tuż po festiwalu, natomiast plenerowy system wystawienniczy pozostawiono na rzeszowskich bulwarach do 31 lipca 2019 r. Szacuje się, że poprzez 3 dni festiwalu ekspozycję obejrzało blisko 2 tys. odbiorców.

Zobacz wydarzenie na facebook.com

PORTALE | Event LandArt Pawła Chlebka
okolice klubu festiwalowego | Park Kultury i Wypoczynku „Bulwary”
21.06.2019

Zaproszony do współpracy przez Grupę Twórczą ArtLander – Paweł Chlebek – w swojej sztuce przedstawia tajemnicę życia i piękno przyrody. Wykonał on w piątek 21.06.2019 r. instalację land art’ową w formie performance pn. „Event LandArt Pawła Chlebka”, przy wjeździe na bulwary od strony ul. Bulwarowej.

Land art (inaczej „sztuka ziemi” – działalność artystyczna, której obszarem działania (tłem, kontekstem czy tworzywem) jest przestrzeń ziemi, obszar środowiska naturalnego. Działania tego typu często są ingerencją w pejzaż, przekształceniem jego fragmentu, lub wykorzystaniem naturalnych procesów (erozja, czynniki atmosferyczne) dla stworzenia działania, obiektu o charakterze artystycznym.

Paweł Chlebek jest autorem pomnika Stanisława Nitki na rzeszowskich bulwarach oraz artystą międzynarodowych festiwalów Land Art. Ukończył Akademię Sztuk Pięknych w Krakowie, gdzie zdobył również tytuł doktora sztuk pięknych. Studiował także na Królewskiej Akademii Sztuk Pięknych w Antwerpii. Jest nauczycielem rzeźby, snycerstwa oraz prezesem stowarzyszenia Pro-Plastyk’a. Mieszka i tworzy w Rzeszowie. W swoim dorobku artystycznym posiada kilkadziesiąt wystaw indywidualnych i zbiorowych m.in. w Polsce, Australii, Francji, Hiszpanii, Korei Południowej, Tajwanie, USA, na Litwie oraz rezydencji i sympozjum rzeźbiarskich m.in. w Australii, Argentynie, Danii, Francji, Indiach).

Powstałe w czasie festiwalu dzieło pn. „Powrót do Edenu”, autor opisał następująco: Obecnie ludzie przekraczają wszelkie granice. „Zjedli” zakazany owoc, ale i „porąbali” drzewo, na którym rosło. Jednak ciągle istnieje możliwość „powrotu do Edenu”.

Artystyczne dzieło pn. „Powrót do Edenu” Pawła Chlebka nawiązuje do koncepcji artystycznej Grupy Twórczej ArtLander – do „Portali”. Instalacja została zdemontowana tuż po festiwalu ESK 2019. Podjęto starania w Zarządzie Zieleni Miejskiej o stałe umiejscowienie instalacji w miejscu pierwotnej ekspozycji. Szacuje się, że poprzez 3 dni festiwalu ekspozycję obejrzało blisko 1 tys. odbiorców.

UCHO – Dźwiękowy Wehikuł
Podziemna Trasa Turystyczna w rzeszowskim Rynku
21-23.06.2019 w godz. 12.00 – 18.00

Działanie, które po raz pierwszy zostało zainicjowane na ESK 2018 i zyskało duże zainteresowanie i sympatię odbiorców. Podczas ESK 2019 powróciło w nowej odsłonie. Stworzone przez Kubę Kowalskiego UCHO to projekt, który bazuje na dźwiękowych nagraniach binauralnych i nawiązuje do polskich i ukraińskich symboli kultury codziennej. W ramach tegorocznej edycji powstało słuchowisko kryminalne „Pitawal” autorstwa Michała Chołki z Teatru im. Wandy Siemaszkowej oraz polsko-ukraińskie, melodyjne słuchowisko „Jaworowi ludzie” zainicjowane i wykonywane przez wokalistkę sceny folkowej Darię Kosiek w duecie z Weroniką Pankiewicz.

Słuchowiska były prezentowane podczas ESK 2019 w trakcie dźwiękowych seansów w komfortowej strefie relaksu słuchowego, czyli w „Dźwiękowym Wehikule”. Wyposażona w komfortowe miejsca do leżenia i specjalistyczne zestawy słuchawkowe strefa relaksu została zlokalizowana w podziemnych pomieszczeniach (piwnicach bławatników) Rzeszowskiej Podziemnej Trasy Turystycznej w Rynku. Uczestnicy relaksujących seansów mogli intensywnie pobudzić swoją wyobraźnię i zmysł słuchu oraz zanurzyć się w dźwiękowej przestrzeni. Dźwiękowy Wehikuł był dostępny dla zwiedzających w dniach 21-23.06.2019. Seanse słuchowisk były realizowane dla grup 10 osobowych w godz. 12.00 – 18.00. Godziny wejść na seanse: 12:00, 12:45, 13:30, 14:15, 15:00, 15:45, 16:30, 17:15. W seansach dźwiękowych uczestniczyło 250 osób przy liczbie 270 miejsc.

Zobacz wydarzenie na facebook.com

Posłuchaj repertuaru zeszłorocznych słuchowisk

SONDA ULICZNA
klub festiwalowy  | Park Kultury i Wypoczynku „Bulwary” | Youtube.com
21.06.2019 w godz.17:00
Aby poddać mieszkańców Rzeszowa refleksji na temat ich miejsca życia, (nie)przywiązania do domu, do małej ojczyzny w czasach szybkich zmian i migracji, Fundacja Rzeszowska zaprosiła Stowarzyszenie Form Różnych do współpracy przy prostym badaniu opinii publicznej w formie filmowej sondy ulicznej. Sondę zrealizowała Katarzyna Mazurkiewicz przy współpracy z Mirosławem Mazurkiewiczem. Katarzyna zadawała rzeszowskim przechodniom pytania o ich małą ojczyznę i przywiązanie do niej. Wśród nich znalazły się m.in. pytania takie jak: Co przychodzi Ci do głowy, kiedy słyszysz słowa „mój dom”? Gdzie czujesz się „w domu”? Czym jest dla Ciebie „mała ojczyzna”? Wyniki sondy zaprezentowano przed pokazem filmów Ukrainer w klubie festiwalowym ESK 2019 oraz zostały opublikowane w serwisie Youtube.com w czasie festiwalu.

Ukraїner – pokaz filmów poprzedzony spotkaniem z ukraińskimi twórcami
klub festiwalowy  | Park Kultury i Wypoczynku „Bulwary”
21.06.2019 w godz.17:00 – 19:00

Ukrainer to wyjątkowy projekt medialny, stworzony przez ukraińskich dokumentalistów, którzy podróżując po Ukrainie zbierają interesujące historie i nagrywają filmy dokumentalne o najbardziej odległych miejscach, o ludziach wchodu, sztuce i jedzeniu. Celem projektu jest zrozumienie i sformułowanie odpowiedzi na pytanie: „Kim jesteśmy?” drogą rzetelnych badań. Podczas ESK 2019 w Klubie Festiwalowym będzie była okazja nie tylko obejrzeć projekcje filmowe Ukrainera, ale także spotkać się i porozmawiać z twórcami projektu, którzy przez 2 godziny prezentowali najciekawsze materiały oraz koncepcję swojej działalności. Gośćmi pokazu byli:

Natalia Panchenko – producentka multimedialnego projektu społeczno-kulturalnego – Ukraїner, który pozwala odkryć nieznaną Ukrainę, opowiedziała o swoich doświadczeniach przy organizacji produkcji filmów dokumentalnych w ramach Ukraїnera, do których pozyskuje także lokacje, bohaterów i zespół kreatywny.

oraz wolontariusze – tłumacze Ukrainera – Vladislav Tsovma, Maksym Sytnikov, Oleksandr Horobets

Spotkanie prowadziła Ilona Dusza Kowalska. Spotkanie zebrało w klubie festiwalowym blisko 80 widzów.

Zobacz wydarzenie na facebook.com

TYPOMURAL | IvanX
mur przy ul. H. J. Kreczmera
22.06.2019
i

„Biada temu, kto nie ma ojczyzny, bowiem jest jak drzewo bez korzeni.” – te litery zakodował w typomuralu IvanX. To pochodzący z Białorusi (Grodna) artysta specjalizujący się w typomuralach i grafikach literniczych. Uczeń Adama Romualda Kłodeckiego, bez reszty oddany sztuce literniczej i kaligraficznej. Swoją twórczość zainicjował blisko 10 lat temu dając wyraz swojego buntu poprzez graffiti na jednej z wrocławskich ścian. Od tamtej pory fascynacja literami pochłonęła go w całości, tak jak i litry farb przelanych na ściany polskie i białoruskie. Wnikliwie analizuje klasyczne kształty i układy liter, które stanowią dla niego inspiracje do tworzenia unikalnych krojów i dzieł literniczych. W swoich pracach łączy ze sobą dwa sprzeczne światy. Z jednej strony świat bez reguł i form, absolutnie wolny, jakim wyraża się graffiti, które łączy elementy artystyczne z nieartystyczną przestrzenią, poruszając w zaskakujący sposób odbiorcę i zmuszając go do myślenia. Z drugiej strony nawiązuje do świata harmonii, absolutnej klasyki i piękna, jakim wyraża się kaligrafia, która łączy w sobie dążenie do zachowania proporcji, cierpliwość i przywiązanie do detali.

W typomuralu zastosowano czarny podkład, na którym artysta wykonał litery farbą złotą i miedzianą, dzięki czemu o zachodzie słońca lśnią dając dodatkowy efekt wizualny. Całość komponuje się tonalnie, nie przytłacza kontrastowością i wpasowuje się w otoczenie. Mimo niezwykle kapryśnej aury typomural wykonano w sobotę 22 czerwca 2019 r. na murze widocznym od strony ul. J. H. Kreczmera.

PORTALE | spotkanie autorskie z Grupą Twórczą ArtLander
klub festiwalowy | Park Kultury i Wypoczynku „Bulwary”
22.06.2019 w godz. 14:00 – 15:00

Spotkanie autorskie z twórcami ekspozycji plenerowej „Portale” (Grupa Twórcza ArtLander) było prowadzone przez Ewelinę Jurasz i odbyło się w sobotę 22 czerwca 2019 r. Uczestnicy spotkania mogli poznać bliżej twórców zafascynowanych sztuką blisko natury. Gośćmi spotkania byli: Joanna Bród – fotograf, Kuba Kowalski – fotograf, Bartłomiej Gancarczyk – konstruktor instalacji, pasjonat przyrody, aktywista społeczny oraz Ilona Dusza Kowalska – koordynator projektu.

UCHO – Dźwiękowy Wehikuł | Spotkanie autorskie z twórcami
klub festiwalowy | Park Kultury i Wypoczynku „Bulwary”
22.06.2019 w godz. 15.00 – 16.30

W sobotę 22.06.2019 w klubie festiwalowym można było poznać bliżej kulisy pracy nad słuchowiskami binauralnymi. W trakcie spotkania autorskiego prowadzonego przez Ewelinę Jurasz twórcy projektu UCHO – Dźwiękowy Wehikuł opowiadali o słuchowiskach „Pitawal” i „Jaworowi ludzie”, o pracy przy ich tworzeniu, jej blaskach i cieniach, a także stronie technicznej i artystycznej. Gośćmi byli: Michał Chołka (autor i reżyser słuchowiska „Pitawal”), Artur Zedanja (reżyser dźwięku i realizator nagrań słuchowisk binauralnych), Kuba Kowalski (inicjator i kurator projektu).

Zobacz wydarzenie na facebook.com

MAPPING NA DRZEWIE
okolice klubu festiwalowego | Park Kultury i Wypoczynku „Bulwary”
22.06.2019 w godz. 22:00 – 23:00

W sobotę 22 czerwca 2019 r. na drzewach w okolicach klubu festiwalowego, a dokładniej w pobliżu kładki, został zaprezentowany mapping na drzewie. Animacja przygotowana przez Kubę Kowalskiego nawiązywała poprzez drzewo i jego korzenie do pojęcia regionalnego dziedzictwa. Tłem muzycznym było EchoRay, czyli podróż po wielowymiarowych przestrzeniach i niekończących się refleksach na falach analogowej syntezy i szumach sampli. EchoRay – to nowy projekt space ambientowy rzeszowskiego muzyka, producenta i sound designera Artura Zedanja, głównie oparty o analogowe syntezatory, miejscami wspierany brzmieniami cyfrowymi i przetworzonymi nagraniami field recordingowymi. Planowano prezentację ok. 10 min projekcji mappingowej w 3 setach w godz. 22:00 – 23:00. Duże zainteresowanie odbiorców spowodowało, że animację zapętlono i prezentowano, aż do godz. 23:30. Szacuje się, że mapping obejrzało blisko 500 osób.

Zobacz wydrzenie na facebook.com

TWÓRCY
team image
Joanna Bród
twórca ArtLander, fotograf
team image
Kuba Kowalski
kurator projektu ``UCHO - Dźwiękowy Wehikuł``, twórca ArtLander i mappingu na drzewie
team image
Ilona Dusza Kowalska
koordynator projektu
team image
Bartłomiej Gancarczyk
twórca ArtLander, konstruktor
team image
Małgorzata Pruchnik-Chołka
artystka w słuchowisku ``Pitawal``, aktorka
team image
Paweł Chlebek
twórca land art
team image
Daria Kosiek
artystka w słuchowisku ``Jaworowi ludzie``, wokalistka sceny folkowej
team image
Michał Chołka
scenarzysta i reżyser słuchowiska ``Pitawal``
team image
Weronika Pankiewicz
artystka słuchowiska ``Jaworowi ludzie``
team image
Artur Zedanja
reżyser dźwięku w słuchowiskach binauralnych
team image
Natalia Panchenko
producentka filmowa ``Ukrainer``
team image
Władysław Tsovma
wolontariusz w projekcie ``Ukrainer``
team image
IvanX
autor typomuralów
team image
Katarzyna Mazurkiewicz
autor sondy ulicznej
AKTUALNOŚCI W PROJEKCIE
MEDIA O PROJEKCIE